Golden Global Yatırım Bankası: Sessiz İrtifadan TMSF Müdahalesine Uzanan 5 Perde Arkası

2019 yılında BDDK’dan alınan faaliyet izniyle yola çıkan Golden Global, Türkiye'nin ilk faizsiz yatırım bankası olma iddiasıyla piyasaya adım attı. İşin aslı, geleneksel mevduat bankacılığı yerine sukuk ihraçları ve kurumsal finansman odağıyla niş bir alan hedeflenmişti. Ancak yüksek sermaye gereksinimleri ve muhafazakar sermaye gruplarının beklentileri, bankanın ilk günlerden itibaren çok dar bir koridorda hareket etmesine neden oldu. Sonuçta, agresif büyüme hamleleri yerine sınırlı bir müşteri portföyüne sıkışan yapı, ileride yaşanacak likidite ve yönetim krizlerinin ilk tohumlarını attı.

BDDK müfettişlerinin düzenli denetimlerinde, bankanın aktif kalitesi ve kredi derecelendirme mekanizmasında ciddi sapmalar tespit edildi. Farkı şu: Standart bir mevduat bankasında risk dağılımı daha genişken, Golden Global'in bilançosundaki riskli fon aktarımları doğrudan regülatörün dikkatini çekti. 5411 sayılı Bankacılık Kanunu çerçevesinde verilen uyarılara ve tanınan mühletlere rağmen gerekli sermaye artırımı sağlanamadı. Bu durum, finansal yapının sürdürülebilirliğini yitirdiği gerekçesiyle denetim mekanizmasını en üst seviye olan idari tedbirlere itti.

Bankanın yönetim kurulunda ve ana hissedarlar tarafında yaşanan fikir ayrılıkları, dışarıdan sermaye akışını tamamen durdurdu. Arka plandaki hesap ise, yurt dışı kaynaklı muhtemel yatırımcıların son anda masadan kalkması ve özkaynak rasyolarının kritik eşik olan %8'lik sınırın altına gerilemesiydi. Şirket içi yönetişim krizleri derinleştikçe operasyonel kararlar kilitlendi. Sonuç olarak, yapılması gereken nakit enjeksiyonu gerçekleşmediği için BDDK’nın kapıyı çalması kaçınılmaz bir hale geldi.

Resmi Gazete’de yayımlanan ve BDDK’nın 5411 sayılı Kanun’un 71. maddesi kapsamındaki kararıyla yönetim tamamen TMSF’ye devredildi. Kader anı, kurumun yönetim kurulu üyelerinin görevden alınması ve yerlerine TMSF tarafından yeni kayyum kurulunun atanmasıyla yaşandı. Pratikte bu hamle, bankanın mevduat kabul etmeyen yapısı nedeniyle bireysel tasarruf sahiplerinden ziyade kurumsal alacaklıları kapsayan doğrudan bir idari kontrol anlamına geliyordu. Yönetim el değiştirirken, kurumun tüm varlıkları ve operasyonel yetkileri fon güvencesi altına alındı.

Golden Global olayının ardından, Türkiye finans sektöründe faaliyet gösteren diğer yatırım bankaları ve katılım finans kuruluşları için denetim standartları belirgin şekilde sıkılaştırıldı. Sektör analizcileri, bu kararın pazardaki niş oyuncular üzerindeki şeffaflık ve sermaye yeterliliği baskısını iki katına çıkardığı görüşünde birleşiyor. İşin aslı, BDDK'nın bu kararlı tavrı, sistemik riski büyümeden izole etme stratejisinin doğrudan bir sonucu. Kararın ardından kurumsal yatırımcılar risk yönetimi protokollerini yeniden gözden geçirmeye başladı.